Theo Nghị quyết 60, Ban Chấp hành Trung ương đồng ý chủ trương tổ chức chính quyền địa phương hai cấp gồm cấp tỉnh (tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương), cấp xã (xã, phường, đặc khu trực thuộc tỉnh, thành phố).
Các đơn vị hành chính cấp huyện sẽ kết thúc từ 1/7 sau khi nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013 và Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2025 (sửa đổi) có hiệu lực.
Hiện nay, người dân quen với việc cấp sổ đỏ (gồm cấp lần đầu và đăng ký biến động) tại cấp quận/huyện. Do đó, bắt đầu từ tháng 7 tới, khi không còn tổ chức chính quyền cấp quận, huyện, nhiều người dân rất quan tâm đến việc cấp mới, chuyển nhượng giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ).
Theo dự thảo Nghị định về phân cấp, phân định thẩm quyền trong lĩnh vực đất đai, khi tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất giao UBND cấp xã thẩm quyền cấp sổ đỏ lần đầu.
Dự thảo cũng quy định rút ngắn quy trình giải quyết thủ tục khi chuyển một số thẩm quyền từ cấp huyện về cấp xã, như: Giao đất ở cho cá nhân, thực hiện một số bước đăng ký đất đai…
Bên cạnh đó, UBND cấp xã được đề xuất không cần xác nhận thêm điều kiện như sự phù hợp quy hoạch, tình trạng tranh chấp hay thời gian sử dụng đất ổn định trong một số thủ tục cấp giấy chứng nhận – đây là những nội dung mà cấp xã đã thực hiện và được pháp luật công nhận.
Bộ cũng đề xuất làm rõ thẩm quyền của HĐND, UBND, Chủ tịch UBND cấp xã và cơ quan chuyên môn cấp xã trong quản lý đất đai - chuyển giao một số nhiệm vụ vốn do cấp huyện đảm nhiệm. Tuy nhiên, với các loại đất đặc thù như ao, hồ, đầm trải dài trên nhiều xã, thì việc quản lý vẫn thuộc UBND cấp tỉnh (theo Điều 188).
Đối với thủ tục đăng ký biến động như: chuyển nhượng, tặng cho, thừa kế, thế chấp, thay đổi thông tin…, do Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh và các chi nhánh giải quyết.
Khi có nhu cầu, người dân chuẩn bị đầy đủ hồ sơ và lựa chọn các hình thức nộp hồ sơ gồm: nộp trực tuyến qua Cổng dịch vụ công, nộp trực tiếp tại bộ phận một cửa của cấp tỉnh, xã và nộp qua dịch vụ bưu chính.
Để kịp thời hoàn thiện đầy đủ, đồng bộ khuôn khổ pháp lý cho việc vận hành mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp từ ngày 1/7/2025, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ khẩn trương hoàn thiện các dự thảo Nghị định phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền theo các ngành, lĩnh vực phân công quản lý của Bộ, ngành mình trình Chính phủ ban hành; thời gian hoàn thành trước ngày 10/6/2025.
Giao các Phó Thủ tướng Chính phủ được phân công phụ trách lĩnh vực rà soát kỹ, thông qua các dự thảo Nghị định phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền trước khi trình Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình ký ban hành; thời gian hoàn thành trước ngày 12/6/2025.