Luật sư Nguyễn Ngọc Hùng- Trưởng Văn Phòng Luật Kết Nối trả lời:
Pháp luật hiện hành không có định nghĩa về sang tên sổ đỏ, nhưng có thể hiểu, sang tên sổ đỏ là cách gọi thông thường của người dân để chỉ thủ tục đăng ký biến động khi chuyển nhượng, tặng cho hoặc thừa kế quyền sử dụng đất, quyền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền với đất..
Theo quy định tại khoản 1 Điều 133 Luật Đất đai 2024, người sử dụng đất khi thực hiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất (mua bán đất) phải đăng ký biến động đất đai. Ngoài ra, tại khoản 3 Điều 133 Luật Đất đai 2024 cũng có quy định trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày có biến động (nghĩa là 30 ngày kể từ khi công chứng, chứng thực hợp đồng mua bán đất) thì người sử dụng đất bắt buộc phải thực hiện đăng ký biến động tại cơ quan đăng ký đất đai có thẩm quyền.
Như vậy, sang tên sổ đỏ là thủ tục bắt buộc khi thực hiện giao dịch mua bán đất. Thủ tục này phải được thực hiện trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày công chứng, chứng thực hợp đồng mua bán đất. Tuy nhiên, không phải ai cũng có kinh nghiệm mua bán, nhiều người nghĩ ký hợp đồng mua bán xong là có thể tự mình sang tên. Chủ nhà có thể lợi dụng sơ hở, cố tình không hợp tác, gây khó khăn cho việc sang tên sổ đỏ. Đương nhiên, nếu chủ nhà không hợp tác cũng rất khó có thể cưỡng chế, bắt ép được. Về thủ tục hành chính cơ quan nhà nước yêu cầu tuân thủ đầy đủ, đúng thủ tục mới sang tên sổ đỏ được. Sự việc bế tắc, kéo dài, các bên đôi co nhau cũng không giải quyết được gì.
Căn cứ Luật Đất đai 2024 và khoản Điều 3 Nghị quyết 04/2017/NQ-HĐTP, tranh chấp khi chuyển nhượng quyền sử dụng đất là tranh chấp liên quan đến quyền sử dụng đất (bản chất là tranh chấp dân sự), không phải là tranh chấp đất đai. Cũng tạ Điều 3 Nghị định này quy định tranh chấp khi chuyển nhượng quyền sử dụng đất thì không phải hòa giải tại UBND xã, phường, thị trấn nơi có đất. Nói cách khác, các bên tranh chấp được khởi kiện luôn tại Tòa án nhân dân mà không phải thực hiện thủ tục hòa giải bắt buộc tại UBND xã, phường, thị trấn
Trong trường hợp này, khi người bán đất cố tình trốn tránh hoặc không hợp tác để thực hiện thủ tục đăng ký biến động quyền sử dụng đất (sang tên sổ đỏ) sau khi đã thỏa thuận. Bạn hoàn toàn có quyền khởi kiện công nhận giao dịch mua bán đất. Trên cơ sở bản án đã có hiệu lực pháp luật sẽ triển khai làm sổ đỏ mà không cần sự hợp tác bên bán nữa.